Zomergast ook inspiratiebron voor de gezondheidszorg

dinsdag 1 augustus 2017

In het VPRO programma Zomergasten was dit keer Eberhard van der Laan te gast. Ik ben er voor gaan zitten want Eberhard van der Laan is een inspirerende man die een boodschap heeft. Als geen ander doorziet hij problemen, pakt hij ze aan bij de kern zonder de context uit het oog te verliezen en neemt hij verantwoordelijkheid. Dat zoveel mensen uit alle lagen van de bevolking met hem meeleven verbaast me allerminst. Hij maakt indruk, deze burgemeester van Amsterdam, die vooral de burgervader is en die, misschien wel een tikje on-Amsterdams, zijn verantwoordelijkheid verder voelt dan tot aan de stadsgrenzen.

De ernst was van zijn gezicht te lezen toen hij vertelde waar hij de laatste jaren ‘een beetje over inzit’. De moeilijke taak van een volksvertegenwoordiger is dat je met elkaar problemen moet kunnen oplossen en je tegelijkertijd in je standpunten moet kunnen onderscheiden van de ander. Hij merkte op dat de politiek de laatste tijd problemen oplossen moeilijker afgaat en dat de meeste tijd opgaat aan het elkaar afvangen van vliegen. Daarbij wordt uit het oog verloren waar het uiteindelijk écht over gaat. Hij legt daarmee de vinger op de zere plek.

Ook in de zorg mislukken projecten dikwijls omdat op iedere actie kritiek geuit wordt, of - erger nog - gezorgd wordt dat er in het geheel geen actie wordt ondernomen. Er worden problemen bedacht, die het gewenste doel in de weg staan. Mag het wel van de jurist? Misschien mag het niet van de toezichthouder? De angst naar elkaar en het centraal stellen van het eigen belang zorgt ervoor dat simpele maar effectieve oplossingen vroegtijdig stranden. Een compleet verkeerde gedachtegang, die telkens weer boven het doel gezet wordt. De oproep om weer terug te gaan naar het oplossen van problemen is mij dan ook uit het hart gegrepen.

Het gedachtegoed van Van der Laan inspireert om breder te kijken en het belang van mensen voorop te blijven stellen. Geen waarde aan het eigen gelijk te hechten, maar de oplossing centraal te stellen. Organisaties en innovaties ontstaan, groeien en overleven niet vanzelf maar alleen door vast te houden aan datgene waar het om draait. Het herinnerde mij aan het belang dat zorgverleners, verzekeraars en alle andere zorginstanties met elkaar gemeen hebben: de zorg voor de patiënt. Laat onze verantwoordelijkheid verder strekken dan ons eigen stukje, onze eigen klanten, ons eigen zaakje, ons eigen belang. Laten we ons in de zorg weer richten op het belang van de patiënten, laten we onze wensen omzetten in doelen en actie ondernemen. Het is onze plicht.